Ik ga voor het eerst naar de verloskundige

Waarschijnlijk ben je tussen de 8 en de 12 weken zwanger wanneer je voor het eerst naar de verloskundige gaat voor een echo en/of intake. Afhankelijk van het feit of de verloskundige die je ziet een echo bevoegdheid heeft is dit soms ook de eerste keer dat jij je kindje gaat zien.

In het kort

  • Tijdens de intake bij je verloskundige maakt zij samen met jou een passend zorgplan voor de komende maanden.
  • Voor een betrouwbare uitgerekende datum is het belangrijk dat de termijnecho plaats vindt tussen 9 en 12 weken zwangerschap.
  • Je maakt al voor 12 weken zwangerschap een keuze of je wilt laten onderzoeken of de baby een extra chromosoom 13, 18 of 21 (down syndroom) heeft.

Vroege Voorlichting

Er is veel informatie die niet alleen voor jou, maar voor iedereen die zwanger is van belang is. De informatie die niet toegespitst is op jouw persoonlijke situatie wordt in de groepsvoorlichting besproken: de vroege voorlichting. Een verloskundige geeft deze voorlichting. Deze voorlichting is bijna net zo belangrijk als je intakegesprek. Je krijgt uitleg over het verloskundige zorgsysteem, de praktijk, voeding & vitamines, leefstijl & bewegen, zwangerschapsklachten, seksualiteit tijdens de zwangerschap, kraamzorg, zwangerschapscursussen, wat moet je allemaal regelen de komende maanden en meer. Aanmelden voor deze voorlichting kan bij de verloskundige of assistente.

De intake

Tijdens de intake neemt de verloskundige 45-60 minuten de tijd om te zorgen dat je een
goede start maakt in de zwangerschap. De intake bestaat uit verschillende onderdelen:

Anamnese

De verloskundige stelt jou en je partner een heleboel vragen over je medische voorgeschiedenis. Denk aan je algemene gezondheid, maar ook of je ooit eerder zwanger bent geweest en of er in de familie aangeboren afwijkingen of ziekten voorkomen die het verloop van jou zwangerschap kunnen beïnvloeden. Kijk voor een indruk van de vragen die worden gesteld op zwangerwijzer.

Zorgplan

Naar aanleiding van de anamnese stelt je verloskundige samen met jou een zorgplan op. Welke onderzoeken raden we je aan om te doen, hoe vaak en wanneer kom je bij ons langs? Maar ook: wat zijn redenen om naast de reguliere controles contact op te nemen met je verloskundige en hoe is zij bereikbaar?

Counseling

Indien je dit wenst gaan we in gesprek over prenatale testen en ondersteunen je met het maken van een keuze hierin. Het gesprek gaat over jouw/jullie keuze. We bespreken welke gevolgen een bepaalde uitslag zou kunnen hebben, zou je bijvoorbeeld overwegen de zwangerschap af te breken als jullie kindje niet gezond blijkt? Wil je alles wat je kunt weten wel weten? Het antwoord vinden op deze vragen helpt jullie hopelijk naar een goede keuze.

Onderzoek

De verloskundige meet je bloeddruk, berekent je BMI en onderzoekt je buik. Indien je minder dan 12 weken zwanger bent wordt er vanwege medische gronden niet naar het hartje geluisterd.

Logistiek

De verloskundige voorziet je van informatie en verwijzing voor bloedprikken, kraamzorg regelen en eventuele prenatale testen.

Echo

Indien de verloskundige die de intake doet een echo bevoegdheid heeft, dan zal zij een vroege echo of termijnecho maken.

Bloedonderzoek

Tijdens of na de intake wordt er bloed afgenomen. Standaard wordt in Nederland bij alle zwangeren hun bloedgroep, rhesus-D-factor, rhesus-c-factor, lues (syfilis), HIV en HepatitisB gecontroleerd. Daarnaast bepalen we je ijzergehalte en bloedsuikerspiegel. Afhankelijk van werkomstandigheden, eetgewoonten of je medische voorgeschiedenis kan aanvullend onderzoek aangewezen zijn. Meer info.

Termijnecho en je uitgerekende datum

Vrouwen die eerder een miskraam hadden of bloedverlies hebben, krijgen tussen de 8 en de 10 weken zwangerschap een ‘vroege echo’ om te kijken of er een hartje klopt, of het vruchtje zich in de baarmoeder bevindt en of er wellicht sprake is van een meerlingzwangerschap.
Tussen de 9 en 12 weken kan de zwangerschapstermijn het betrouwbaarst worden gemeten. Tijdens de termijnecho wordt de lengte van het vruchtje van kruin tot stuit gemeten. Aan de hand van deze lengte kunnen we de exacte uitgerekende datum bepalen. Alle kinderen groeien tot 14 weken namelijk even snel. Een nauwkeurig bepaalde uitgerekende datum betekent overigens niet dat we weten wanneer je gaat bevallen. Een normale termijn om te bevallen is vanaf 37 tot 42 weken. De uitgerekende datum is 40 weken, dus vanaf 3 weken voor tot 2 weken na je uitgerekende datum is het normaal om te bevallen.

 

Prenatale screening

Je bent zwanger, en hoopt vanzelfsprekend dat je kindje gezond is. Gelukkig worden de meeste kinderen gezond geboren en kan je met een gezonde leefstijl je kind aan een goede start helpen. Heel soms komen er aangeboren afwijkingen voor die we al in de zwangerschap op kunnen sporen. Hiervoor zijn verschillende prenatale testen beschikbaar. Het is belangrijk dat je een keuze maakt die bij je past. Lees daarom eerst meer over de mogelijkheden tot testen in de folder van het RIVM . Welke keuze je namelijk ook maakt, je kan te maken krijgen met moeilijke keuzes over het wel of niet afbreken van de zwangerschap. Er is een keuzehulp beschikbaar om jullie te helpen een goede keuze te maken.

Indien er binnen je (jullie) familie bepaalde afwijkingen voorkomen waarvan onduidelijk is of deze erfelijk zijn of niet, kun je worden verwezen naar de afdeling klinisch genetica. De klinisch geneticus onderzoekt wat in jouw geval de rol van erfelijke aanleg is bij het ontstaan van een aangeboren afwijking.

Combinatietest

Je kan er voor kiezen om een combinatietest te laten uitvoeren: een kansbepalende test die het risico op syndroom van down berekend. De combinatietest geeft geen risico’s voor jou of de baby en wordt niet vergoed door je basisverzekering. Er wordt bloed bij je afgenomen (9-14 weken) en met de echo wordt de nekplooi van de baby opgemeten (11-14 weken). Twee bloedwaarden, de dikte van de nekplooi en je leeftijd bepalen hoe groot de kans is op een kind met downsyndroom. Daarnaast geeft de uitslag van de combinatietest ook informatie over de kans op patausyndroom (trisomie 13) en edwardssyndroom (trisomie 18).
Bij een verhoogde kans op een van de syndromen, dat wil zeggen een kans die groter is dan 1 op 200, kun je kiezen voor vervolgonderzoek: de NIPT-test of een vlokkentest of een vruchtwaterpunctie. De uitslag van deze testen geeft meer informatie of er sprake is van een van de 3 syndromen.

NIPT

Je kan er sinds 1 april 2017 voor kiezen om een NIPT te laten uitvoeren: een bloedtest die aangeeft of je ongeboren kind het syndroom van down, patau of edwards heeft. De NIPT geeft geen risico’s voor jou of de baby en wordt niet vergoed door je verzekering. Vanaf 11 weken zwangerschap kan er bloed bij jou worden afgenomen ten behoeve van de NIPT. Dit bloed wordt in een van de academische centra onderzocht op de aanwezigheid van een extra chromosoom (trisomie) 13, 18 of 21: de veroorzakers van de syndromen. De NIPT wordt aangeboden binnen een wetenschappelijk onderzoek: Trident-2. De NIPT spoort dezelfde aandoeningen op als voorheen de combinatietest. Alleen geeft de NIPT een uitslag die veel betrouwbaarder is.

Een goede testuitslag heeft een betrouwbaarheid van 99,9%. Een slechte uitslag heeft een iets minder grote betrouwbaarheid. Wanneer uit de NIPT bijvoorbeeld blijkt dat de baby syndroom van Down of Edwards heeft, blijkt in 2-4% van de gevallen deze uitslag onterecht. Voor het syndroom van Patau is het zelfs 47% onterecht. Daarom wordt ter bevestiging van een dergelijke uitslag altijd een vlokkentest of vruchtwaterpunctie aangeboden. De uitslag van deze testen geeft uitsluitsel of er wel of geen sprake is van een van de 3 syndromen.

20 weken echo

Later in de zwangerschap kan je kiezen om een 20-weken echo te laten maken waarbij ze van top tot teen de baby bekijken. Lees hier meer over bij ‘Ik ben bijna halverwege’.

 

Geslacht weten?!?

Vanaf 16 weken
mogelijk

Wil je graag het geslacht van de baby weten? Dit is vanaf 16 weken zwangerschap op de echo goed te zien.
Je kunt het geslacht bij ons ontdekken met een pretecho.

En verder..

Voor de partners
  • Tijdens de intake zijn er ook vragen over jouw gezondheid en die van je familie, dus het is fijn als je mee kan komen. Ook wordt er veel informatie gegeven waar jullie de komende maanden profijt van hebben: en 2 horen meer dan 1.
  • De vroege voorlichting is voor stellen en niet alleen voor zwangeren 😉
Leestips
To do
  • Het is verstandig op tijd in de zwangerschap kraamzorg te regelen, in ieder geval voor 20 weken zwangerschap.
  • Keuze maken over prenatale screening: wel of geen combinatietest?
  •